NIEUWSBRIEF, 14 JULI 2012

NIEUWSBRIEF, 14 JULI 2012

Welkomstwoord

 

De afgelopen periode  kan nog het best vergeleken worden met een voortdenderende trein. Marlien de Kruijf, die eind mei begonnen is als medewerker educatie en voorlichting, is met gemak op die trein gesprongen. Ons team is nu compleet en we kunnen nu nog meer werk verzetten met zijn allen.

Ik kijk terug op een mooie periode met hartverwarmende activiteiten. In de maand mei  had het Indisch Herinneringscentrum een eigen stand  op de Tong Tong Fair. Het was een succes, dat vooral ook te danken is aan de grote groep enthousiaste en betrokken vrijwilligers. Hartelijk dank voor uw tomeloze inzet!

In juni organiseerden wij twee hartverwarmende bijeenkomsten, waarover u alles kunt lezen in deze nieuwsbrief: de benefietmiddag 'Help HALIN helpen' voor Indo’s in Indonesië en de Molukse dag ‘Gedeelde geschiedenis en gedeelde verhalen’. 

Afgezien van het feit dat op beide dagen een lach en een traan en de verhalen van velen voorbij kwamen, zijn deze bijeenkomsten mooie voorbeelden van samenwerking tussen diverse organisaties. De benefietmiddag was een eerste samenwerking met Stichting Indisch Erfgoed en daarmee een opmaat voor meer. De Molukse dag is het resultaat van de samenwerking tussen de vier nationale herinneringscentra van de Tweede Wereldoorlog:  Amersfoort, Vught, Westerbork en het Indisch Herinneringscentrum.

De geschiedenis van Molukkers in Nederland loopt als een rode draad door de geschiedenis van de herinneringscentra. We hebben stilgestaan bij de gedeelde geschiedenis van Indische Nederlanders en Molukkers. Mijn Indische opa (die les gaf op de Christelijke Ambonezenschool in Vught) en mijn moeder (die daar een half jaar als invalkracht c.q. kleuterjuf heeft gewerkt) bleken nog altijd herinneringen op te roepen bij het publiek. Ik realiseerde mij toen des te meer hoe verbonden onze Indische en Molukse verhalen zijn.

Yvonne van Genugten
Directeur

Koninklijke onderscheiding voor Erry Stoové

 

Donderdag 15 juni is Erry Stoové door minister Henk Kamp van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid koninklijk onderscheiden en benoemd tot officier in de Orde van Oranje Nassau. De heer Stoové ontving de onderscheiding tijdens zijn afscheidsreceptie bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Hij vertrekt als bestuursvoorzitter bij de SVB vanwege het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. 

Aanleiding voor de onderscheiding was de inzet van Ery Stoové voor de publieke zaak in diverse functies gedurende bijna 40 jaar, waaronder 10 jaar bij de SVB. Hij was daarnaast actief voor de Stichting Pelita, De Hartekamp Groep, Rijnland Zorggroep en verschillende andere organisaties. Ook is en blijft hij voorzitter van de stichting Indisch Herinneringscentrum; een taak die de SVB-bestuursvoorzitter volgens minister Kamp "met passie en persoonlijke betrokkenheid op je hebt genomen".

"De heer Stoové is een bevlogen bestuurder en betrokken burger die werkzaamheden heeft verricht die voor de samenleving een bijzondere waarde hebben en die zich geruime tijd ten bate van de samenleving heeft ingespannen", aldus de minister.

Nieuw: Moesson op webportaal Indië in Oorlog

 

Enkele maanden geleden kon u al in de nieuwsbrief lezen dat de werkzaamheden gestart waren om het digitale archief van Indisch maandblad Moesson aan te sluiten op het webportaal www.indieinoorlog.nl. Inmiddels zijn alle technische problemen opgelost, is er uitgebreid getest en is het sinds eind juni mogelijk om op Indië in Oorlog te zoeken in 50 jaargangen van Moesson (dat overigens 8 juli feest vierde vanwege het verschijnen van de duizendste editie! Zie de foto's en video, gemaakt door indisch4ever). Het webportaal omvat nu 27 collecties die een relatie hebben met de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië.

 

Column
 

Robin

De oma van Robin van Doorn verbleef in de oorlog in het beruchte kamp Tjideng. Robin heeft als eindexamen scholiere aan het Stedelijk Gymnasium in Leiden een profielwerkstuk geschreven over de oorlog in Nederlands-Indië .

Het is een heel bijzonder werkstuk geworden. Goed gedocumenteerd en rijk geïllustreerd.

In het kader van haar onderzoek heb ik Robin bij mij op kantoor in Amstelveen ontvangen. Een bijzonder gesprek met een zeer geïnteresseerde en intelligente jonge scholiere. Zij wist al heel veel van onze geschiedenis. Van mij wilde ze vooral weten waarom wij zo laat pas aandacht vragen voor wat 'daar' gebeurd is. Het Indisch Herinneringscentrum is nog maar vijf jaar oud. Hoe kan dat?
Ik zou zeggen lees het voortreffelijke werk van Robin.

Op zaterdag 2 juni ontving ik een bijzondere e-mail van Robin. Haar stuk 'De Verzwegen Geschiedenis' heeft de prestigieuze KNAW Onderwijsprijs gewonnen. Fantastisch!
Niet alleen een erkenning voor deze getalenteerde aankomend studente Film- en Literatuurwetenschap, maar zeker ook een eerbetoon aan haar oma en aan zovelen waarvoor wij als Indisch Herinneringscentrum aandacht vragen.

Dit bericht kwam op een mooi moment.
Wij mochten zelf ook nieuw jong talent verwelkomen.
Marlien de Kruijf is deze maand bij ons komen werken als educatief medewerker.
We gaan nu haast maken met onze ambitie om jong Nederland de verzwegen geschiedenis te vertellen.
Wij richten ons op al die Robins die gegrepen zijn door wat er in Nederlands-Indië is gebeurd.
Er is te lang gezwegen.

Erry Stoové

Voorzitter

'Met Indië ben je nooit klaar'

 

Erry Stoové noemde het al in zijn column. Robin van Doorn won met haar profielwerkstuk  'Verzwegen geschiedenis. Leven in en na Tjideng' de prestigieuze KNAW Onderwijsprijs voor het profiel 'Cultuur en Maatschappij'. In haar profielwerkstuk (PWS) vraagt zij zich af hoe groot de kennis in Nederland is over de oorlog en bezetting in Nederlands-Indië. De aanleiding hiervoor vormde het gevangenschap van haar oma in een van de beruchtste Japanse interneringskampen. Robin kwam al in een vroeg stadium bij het Indisch Herinneringscentrum om informatie te verzamelen voor het PWS. Gedreven als ze is om de verzwegen Indische geschiedenissen onder de aandacht te bregen, was ze ook meteen bereid om haar medewerking te verlenen aan het fotoboek 'Het Verhaal van Indië' van het Indisch Herinneringscentrum.

Indië stond de afgelopen tijd hoog op de agenda bij Robin.

Ben je nu ‘klaar’ met deze Indische geschiedenis?

"Met Indië ben je nooit klaar. Er moet nog zoveel over verteld en mee gedaan worden. Mensen weten hier echt te weinig van. Hoe kunnen anderen bijvoorbeeld lessen trekken uit het verleden als ze hier niets van weten? Er zijn nog zoveel verhalen verzwegen of onbekend. Ik heb me in mijn PWS op het verhaal van mijn oma gericht. Ik moest nu eenmaal vanwege de tijd die ik aan zo’n PWS kon besteden, keuzes maken. Ik kon niet iedereen, hoe interessant en vooral terecht ook, aan bod laten komen. Het ging in mijn PWS over mijn oma. Een verhaal door de ogen van toen nog een kind. Mijn oma kon vanuit haar perspectief als zo'n jong meisje over het (be-)leven van anderen in de gesprekken met mij niet zo heel veel bijdragen. Hoewel ze zich het leed van anderen terdege aantrok. Haar lieve baboe was ook zomaar verdwenen. Hoe kon iemand dat toen uitleggen aan een kind? Ik vond het al bijzonder dat mijn oma na zo'n lange tijd zwijgen haar eigen verhaal vertelde. Het verhaal had net zo goed over een buitenkamper kunnen gaan. Dat zijn andere even belangrijke verhalen waarvoor mij helaas de tijd (en informatie van een overlevende) ontbrak. Ik ben ze niet zomaar vergeten...Al die verhalen moeten verteld worden.  
Ik zou wel een film of script over Nederlands Indië willen maken, misschien een masterstudie of boek erover schrijven. Ik weet het nog niet. Eerst begin ik met de studie Film- en literatuurwetenschap aan de Rijksuniversiteit Leiden, misschien nog geschiedenis en iets met media. Maar door ga ik zeker. Het is ook ‘mijn’ geschiedenis. Dat wil ik niet kwijt. Het verhaal over Nederlands Indië is nog lang niet af."

Wat deed het verhaal van je oma met jou?

"Ik vond het een ingrijpend maar dankbaar proces. Een journalist van het universiteitsblad Mare schreef me: “Het PWS lijkt wel te werken als een katalysator voor mensen die een Indisch verleden hebben. Het is best indrukwekkend dat het geschreven woord zoveel los kan maken”. Ook bij mijn oma maakt het veel los. We zijn nog hechter geworden dan we al waren. Ze praat er nu ook tegen anderen over. Laatst kwam ze een kennis tegen en zei “Zeg weet jij eigenlijk dat ik in Tjideng heb gezeten?”. Ook vertelt ze nu verhalen die nog niet in mijn PWS staan. Veel jongeren denken er nu ook over hun grootouders vragen hierover te gaan stellen. Ik word nu overspoeld met reacties van mensen die het zelf meegemaakt hebben en er soms voor het eerst in hun leven over proberen te praten. Mensen zijn er zo dankbaar voor. Dat ontroert me tot in mijn ziel. Soms is dit ook wel zwaar. Ik ben 18 jaar en het is vaak verschrikkelijk wat mijn oma en anderen hebben meegemaakt. Ik kan niet veel doen, de geschiedenis niet veranderen, alleen een luisterend oor bieden. Ik hoop dat mensen mijn PWS lezen en vooral ook het KNAW-filmpje ‘Verzwegen geschiedenis’ op YouTube zien. Ook al is mijn bijdrage maar klein, ik hoop dat ik er mede voor kan zorgen dat onze geschiedenis niet langer verzwegen en vooral niet vergeten wordt."

Wat vond je het moeilijkst bij het maken van je PWS?

"Ik vond het moeilijk het zo lang verzwegen verleden van mijn oma op te rakelen. Ik vroeg me af kan ze dit aan? Het waren verdrietige en pijnlijke herinneringen aan een van de beruchtste kampen in Nederlands-Indië ‘Tjideng’. Herinneringen waar ze nooit over gesproken had. Alleen al het feit dat haar vader onthoofd was door de Japanners, de ervaringen met de maanzieke psychopaat Sonei, maar ook de confrontatie met de nationalistische vrijheidsstrijders en de koele ontvangst daarna in Nederland zijn ingrijpende zaken. Dat lange, lange zwijgen is iets wat kenmerkend is voor veel mensen die deze oorlog hebben meegemaakt. Zowel voor binnen- als buitenkampers, maar ook voor mensen die op een andere manier met deze oorlog te maken hebben gehad."
 

Heb je nog een advies aan jongeren?

"Praat met je (groot)ouders hierover. Zorg dat hun verhalen niet verloren gaan. Doe hier iets mee. Bijvoorbeeld op school, nodig een gastdocent uit, ga samen naar museum Bronbeek, etc. Het is zo belangrijk dat deze mensen gehoord en hun verhalen verder verteld worden. Luister vooral naar de ouderen, voordat hun verhalen voor altijd verloren gaan…"

Bekijk het KNAW-filmpje.

 

Samenwerking met Stichting Herdenking Birma-Siam Spoorweg en Pakan Baroe Spoorweg (SHBSS)

 

In oktober 2013 is het 70 jaar geleden dat de laatste spijker werd geslagen in de Birma-Siam Spoorweg. Een stukje oorlogsgeschiedenis dat in dit speciale herdenkingsjaar op verschillende manieren onder de aandacht van een breed publiek wordt gebracht. Daartoe hebben het Indisch Herinneringscentrum en SHBSS een samenwerkingsovereenkomst gesloten. Er is een gezamenlijke projectgroep geformeerd onder leiding van Henk Giesbers, vice-voorzitter van SHBSS. Het Indisch Herinneringscentrum zal de uitvoering van activiteiten aansturen en coördineren. Beide partijen hebben het voornemen om ook op andere terreinen de krachten te bundelen.

 

Vooraankondiging 'Saja mengakoe, ik beken'

 

Zaterdag 29 september 2012 organiseert het Indisch Herinneringscentrum in de Kumpulan een bijzondere middag over het verzet in Indië tijdens de Tweede Wereldoorlog. Inge Dümpel zal in samenwerking met o.a. het KION-koor in een theatrale vertolking dit thema onder de aandacht brengen. Het stuk is gebaseerd op het boek 'Ik beken' waarin Elise Lengkeek het verhaal van de Indisch verzetsstrijder Ferry Holtkamp optekende. In de tweede helft van augustus wordt u hier nader over geïnformeerd. Noteer alvast de datum in uw agenda!

 

Benefietmiddag 'raakt' de mensen

 

De benefietmiddag (zondag 10 juni 2012 op landgoed Bronbeek) voor Indo's in Indonesië was een succes. Een volle zaal publiek, sprekers, artiesten en organisatoren (Stichting Indisch Erfgoed en Indisch Herinneringscentrum) hebben genoten van een programma waarin aangrijpende en humoristische momenten elkaar afwisselden. Met zijn allen hebben zij eraan bijgedragen dat er aan het eind van de dag ruim € 1.100,- kon worden overgemaakt naar de stichting Hulp aan landgenoten in Indonesië (HALIN) ten behoeve van de Indo's die in armoedige omstandigheden in Indonesië leven.

Host Wim Manuhutu leidde het publiek door het programma. Na een welkomstwoord van Yvonne van Genugten stak Vilan van de Loo van wal. Ze vertelde over de mensen die ze in Indonesië had ontmoet toen ze het boek 'Familie gebleven' schreef voor HALIN. Je kon een speld horen vallen, zo stil was het publiek, onder de indruk van Vilan's verhaal. De getoonde filmfragmenten later in het programma onderstreepten het belang van steun aan de armlastige groep voormalige landgenoten in de Indonesische archipel.

Het optreden van het Colourful City Koor, onder de bezielende leiding van Johnny Rahaket, was erg indrukwekkend. De naam van het koor is ontleend aan het brede scala niet-westerse muziekstijlen dat zij tot hun repertoire hebben gemaakt.

Singer-songwriter Wouter Muller bracht enkele nummers over de achtergebleven Indo's in Indonesië ten gehore. De mini-cd die hij hiervan had gemaakt vond na afloop gretig aftrek onder het publiek. De opbrengst daarvan was bestemd voor HALIN.

Onder leiding van Wim Manuhutu vond ook een podiumdiscussie plaats. Vast kwam te staan dat de HALIN-doelgroep te maken heeft met discriminatie. In sommige gevallen kwam zelfs hun sociale positie binnen de kampunggemeenschap in gevaar bij acceptatie van een HALIN-toelage. Sommigen zien om die reden zelfs af van een toelage.

Bij de Stichting HALIN gaat het momenteel om 760 families die maandelijks kunnen rekenen op een toelage van 450.000 IDR/mnd (ca. € 38,-). Een belangrijk criterium om in aanmerling te komen voor HALIN-steun is dat men vóór 1945 geboren dient te zijn. De gemiddelde leeftijd van de gesteunden bedraagt ca. 78 jaar. HALIN kan ook (kosteloos) als intermediair fungeren indien men geld rechtstreeks aan hulpbehoefenden of aan familie in Indonesië wil overmaken.

 

 

Molukse dag zeer geslaagd

 

Niet eerder waren er zoveel Molukkers op Landgoed Bronbeek als op donderdag 21 mei 2012. Na een lange dag met diverse programma's in de  herinneringscentra Vught, Amersfoort en Westerbork arriveerden ze aan het eind van de middag in bussen op Bronbeek. Tijdens een Indisch buffet kregen ze de tijd om even bij te komen, waarna om 18.00 uur het laatste programma-onderdeel begon o.l.v. Rocky Tuhuteru.

Verzetsstrijders Thijs Matahelemual en Piet de Kock (zie foto) deden hun verhaal op het podium. De Kock vertelde over de periode waarin hij als militiesoldaat 30 maanden guerilla voerde tegen de Japanners tijdens de Tweede Wereldoorlog in Indië. "Ik heb altijd zoveel mogelijk bekendheid willen geven aan het Indische verzet, omdat haast niemand daar iets van wist", benadrukte De Kock. Zijn boodschap aan de jongere generatie: "Wij hebben gestreden voor een betere wereld. Die is er niet zomaar vanzelf."

Twee jongeren, Melissa Valk en Ephraïm Patty, brachten tijdens een interview naar voren dat het toch eigenlijk vreemd was dat de koloniale geschiedenis ruim 60 jaar na dato nog steeds niet goed belicht wordt in Nederland. Ephraïm hechtte veel belang aan educatie(materiaal) via scholen. Melissa zag ook een rol weggelegd voor de mensen zelf; zij probeert bijvoorbeeld zelf via het schrijven van artikelen andere perpspectieven te laten zien. 

De directeuren van de vier herinneringscentra lieten in een kort vraaggesprek hun waardering blijken voor deze eerste samenwerking met elkaar die resulteerde in deze mooie en bijzonder geslaagde dag. Dirk Mulder (directeur Herinneringscentrum Kamp Westerbork) sprak de hoop uit dat er Molukse gastsprekers zouden komen die het verhaal van de Moluks-Nederlandse geschiedenis onder de aandacht kunnen brengen.

Ton Heerts (directeur Vfonds) liet zich eveneens positief uit over het verloop van de dag en was onder de indruk van de geweldige solidariteit binnen de Molukse gemeenschap.

Muzikale bijdragen waren er van het fluitorkest Amsterdam-Nijverdal, Jimi Bellmartin en Jorginho Paunussa, Naomi Pariama, Jessica Manuputty en Julia van de Ketterij. De laatste vier vertegenwoordigden de jongere generatie die zowel Engelstaligs als Maleis repertoire ten gehore brachten. Jimi Bellmartin riep met zijn nummer over barak 23 waarin hij met zijn moeder heeft gewoond heel wat herkenning op.

 

'Nederland valt aan'

 

Volg de reconstructie door Ad van Liempt van de opmaat naar de eerste politionele actie op de website van geschiedenis24.nl. Met filmbeelden werkt Van Liempt toe naar een afsluitende tv-uitzending 'Nederland valt aan' op 21 juli 2012 van de NTR. Daarin laat hij zien hoe de pers zich 65 jaar geleden zou hebben opgesteld (toen Nederland Indonesië aanviel) als zij de kritische houding en technische middelen van nu had gehad? Een kijkje in de keuken bij het maken van deze documentaire biedt dit filmfragment.
Het gelijknamige boek verscheen eind mei, waarover Van Liempt zijn eerste lezing gaf tijdens de Tong Tong Fair op uitnodiging van het Indisch Herinneringscentrum, gevolgd door een interview (door Esmeralda Böhm). Inmiddels is het boek al aan zijn tweede druk toe.

 

Nieuw onderzoek naar geweld in Indië?

 

Er moet nieuw onderzoek komen naar het gebruik van geweld aan de vooravond van de onafhankelijkheid van Indonesië. Dat vinden de vooraanstaande onderzoeksinstituten NIOD, KITLV en NIMH. De Tweede Kamer reageert verdeeld op het voorstel.

Zelfstandig onderzoeker en publicist Lizzy van Leeuwen is van mening dat ze dit niet doen voor de slachtoffers, maar uit lijfsbehoud (NRC, Opinie, za 23 juni 2012). Gert Oostindie (directur KITLV) en Marjan Schwegman (directeur NIOD) reageerden hierop in het NRC van 28 juni 2012: "Onze instituten zijn niet opportunistisch."

Een greep uit de berichtgeving en reacties:

http://nos.nl/video/385616-nieuw-onderzoek-naar-geweld-nederlandsindie.html (videofragment)
http://www.volkskrant.nl/vk/nl/3184/opinie/article/detail/3273487/2012/06/19/Onderzoek-opnieuw-het-Nederlandse-militaire-geweld-in-Indie.dhtml (bericht en reacties op volkskrant.nl)
http://www.historischnieuwsblad.nl/nl/nieuws/19022/kamer-verdeeld-over-nieuw-onderzoek-oorlog-indonesie.html (reactie Tweede Kamer op historischnieuwsblad.nl)
http://www.joop.nl/opinies/detail/artikel/14666/ (reactie Kirsten Vos, oprichter online magazine indisch3.nl)
zie ook de berichtgeving op de website van het KITLV.

Foto's executies

Opnieuw kwamen de politionele acties in de actualiteit toen de media op 10 juli jl. meldden dat er voor het eerst in de geschiedenis foto's zijn opgedoken van executies die zeer waarschijnlijk door het Nederlands leger zijn uitgevoerd tijdens de politionele acties. Lees het bericht op Volkskrant.nl of luister naar het radio-interview hierover met René Kok van het NIOD.

 

Nieuwe rubriek Herinneringen aan...

Herinneringen aan... Aankomst in Nederland

 

Door: Paul Baro (1941)

Nou, daar sta je dan aan de reling van de Johan van Oldenbarnevelt, enigszins beduusd van het grauwe uitzicht, te kijken over de kade van IJmuiden. Mensen in lange winterjassen zwaaien naar bekenden aan boord en andere mensen lopen druk heen en weer. We stappen via de loopbrug aan wal, waar verschillende mensen ons opwachten met bordjes waarop bestemmingen staan als Groningen, Breda, Valkenburg, etc.
‘Ajo, allemaal de koffers bij de chauffeur van de Valkenburg-bus afgeven en gauw de bus in’, zegt pa. Ma, mijn broers en ik geven daar snel gevolg aan, want we hebben het koud. Het is eind december 1957 en er waait een kille wind over de kade.

Vaarwel

Drie weken eerder gingen we in Jakarta aan boord om de reis naar Nederland te maken. Toen stonden we ook aan de reling, alleen keken we toen naar de tropisch warme kade van Tanjung Priok.
Het was zonnig en levendig aan wal. Heel wat fleurig geklede vrienden en familie zwaaiden naar de passagiers. Ook werden er serpentines naar elkaar gegooid om zo lang mogelijk met elkaar verbonden te zijn. 
De stemming van de mensen aan boord en aan wal was gemengd. Sommige dames veegden tranen met een zakdoek weg. Anderen, voornamelijk de mannen hielden zich flink met grappen en macho opmerkingen. En ik? Ik was stil en dacht: dit is nu het definitieve afscheid van mijn geboorteland. Probeer dit moment te onthouden en de herinnering voor altijd te bewaren. Hier komen we nooit meer terug! Vaarwel mijn geliefd Java, vaarwel HBS en vrienden, vaarwel jeugd en alle mooie en minder mooie herinneringen. 

Brede broekspijpen

Pa, ma, mijn drie broers en ik zitten twee aan twee achter elkaar aan de rechter zijde van de bus. De bus zet zich in beweging, op weg naar Valkenburg aan de Geul in Limburg. Het is een lange, saaie rit waarbij ik vooral kijk naar hoe de jongelui gekleed zijn. Met name de lange broeken van de jongens zijn voor mij een belangrijk item. De jongens dragen overwegend donkere broeken met eenniet te brede broekspijp. Daaroverheen een lange wollen jas en, om het af te maken, een sjaal om de nek.

Zelf heb ik enkele dagen geleden een paar wollen pantalons met brede pijpen moeten accepteren van de functionaris die belast was met de kledinguitgifte. ‘Nee, smallere pijpen hebben we niet en ja dat die broek jeukt, daar moet je maar aan wennen’. Ik voelde me voor aap lopen in die gekke broeken. Dat wordt er niet beter op nu ik zie hoe de jongelui hier gekleed gaan. Mijn jongere broers hebben er helemaal de pest in, want die moeten gekleed in ‘drollevangers’. Net als Dik Trom rondhuppelen. Ook geen lolletje hoor!

In pension

Pa en ma kijken zwijgend, enigszins bedrukt, voor zich uit. Bolle, mijn oudste broer, is de enige die opgewekt en nieuwsgierig de omgeving in zich opneemt. Na een paar uur dommelend te hebben doorgebracht, rijden we eindelijk Valkenburg (wat een dorp zeg!) binnen. De bus stopt voor hotel Walram Germania op het Walramplein. Tjonge, tjonge, dit is beslist geen Oranje Hotel in Surabaya, denk ik, en zwijg. De koffers worden in ontvangst genomen, en vervolgens gaat de meute naar de ‘lobby’ om te worden geregistreerd door de heer De la Hey, de hotellier in hoogst eigen persoon.

Na alle formaliteiten kunnen we naar de kamers op de tweede etage. Pa en ma slapen in de eerste kamer direct bij de trap en mijn broers en ik in de tweede kamer. Er staan twee stapelbedden, een tafeltje met twee stoelen, een kast en een wasbak. Het raam kijkt uit op een stroompje (dat later de Geul blijkt te zijn! Daar had ik mij tijdens de aardrijkskundeles in Indonesië toch wel een andere voorstelling van gemaakt.) Aan de muur hangt het huisreglement. Elke etage heeft een toilet en een badklamer op de gang. Het toilet is altijd open, maar de badkamer zit op slot en wordt eens per week (!!) opengesteld. De sleutel dient te worden gehaald bij de receptie lezen wij in het reglement. Dat is wel even slikken. Van dagelijks twee of drie keer douchen in Indonesië naar eens per week douchen is een hele omschakeling voor ons. ‘Wah, dat is toch jorok (vies)’, zegt Bolle. 
Dan begrijp ik pas de uitdrukking belanda kèpèt (ongewassen Hollander)!
  
Waterige soep

Omstreeks zes uur kondigt een stem op de intercom op de gang aan dat we beneden worden verwacht voor het avondeten. We nemen plaats aan een lange tafel waar het eten wordt opgediend. Het voorgerecht bestaat uit een waterige groentesoep gevolgd door het hoofdgerecht: gekookte aardappels, rauwe andijvie bestrooid met uiensnippers en azijn, bruine vleesjus en één gehaktbal. We mogen aardappels en groente bijhalen, maar helaas geen extra gehaktbal. Als nagerecht krijgen we pudding. Al met al beslist niet slecht, vinden we. Maar pa krijgt rond een uur of tien wel weer trek. Jammer dat er geen tukang sate te vinden is op straat! (Overigens vinden pa en ma daar later een oplossing voor in de vorm van een elektrische kookplaat. Deze gebruiken we illegaal op de kamer om overdag eten te koken en dat ’s avonds op te warmen.)

Vermoeid na deze eerste kennismaking met ons vaderland, waar we veel feiten van weten, maar nooit eerder geweest zijn, gaan we redelijk vroeg naar bed. De eerste dag van ons nieuwe bestaan zit erop.

 

Boek over Indisch Harderwijkers

 

Dagblad De Stentor (verschijningsgebied Overijssel, Flevoland en een deel van Gelderland) bericht op zijn website dat de oudheidkundige vereniging Herderewich i.s.m. Press Baker Harderwijk op vrijdag 6 juli een boek presenteert over hoe Indische Nederlanders naar Harderwijk kwamen. Auteur en samensteller is Theo Bakker.

Veel Indische Nederlanders kwamen na hun repatriëring naar de Veluwe waar Defensie één van de grote werkgevers was. In Harderwijk werden huizen gebouwd in de nieuwe wijk Tinnegieter. In het boek vertellen deze Harderwijkers hun ontroerende verhaal.

Op de nieuwe website www.indischeharderwijkers.nl kunnen kinderen van deze groep repatrianten contacten leggen en ervaringen delen. Ook is hier het boek verkrijgbaar (€15,-), evenals in de boekhandels in Harderwijk.

Signaleringen

 

De dubbel-dvd 'Nieuw-Guinea in kleur, De jaren vijftig en zestig' brengt het beelden van het dagelijks leven en de rol van de Nederlanders in dit voormalig overzees gebiedsdeel van Nederland. De dvd bevat amateurfilms van particulieren en voorlichtingsfilms van de overheid. Meer informatie>

In zijn roman 'De laatste tyfoon' voert Graa Boomsma de lezer mee naar de schokkende gebeurtenissen tijdens de dekolonisatie van Indonesië: in brand gestoken kampongs, gefolterde pemoeda's, bombardementen en beschietingen. Meer informatie>

Van 9 juli tot 15 augustus 2012 is de tentoonstelling Linggadjati, brug naar de toekomst te zien in de tentoonstellingsruimte Exposorium van de Vrije Universiteit Amsterdam. In november 1946 bereikten Nederland en de naar vrijheid strevende Republiek Indonesië een ov3reenstemming die bekend werd als het Akkoord van Linggadjati. De tentoonstelling positioneert Sutan Sjahrir als één van de grondleggers van het onafhankelijk Indonesië. 

Steun het Indisch Herinneringscentrum

 

Voor veel van zijn activiteiten heeft het Indisch Herinneringscentrum extra financiering nodig. Graag doet het herinneringscentrum daarvoor ook een beroep op u. 
Draagt u het Indisch Herinneringscentrum een warm hart toe? Word dan ambassadeur! Met een donatie van minimaal 25 euro per jaar steunt u dan het Indisch Herinneringscentrum. 

 

Verkrijgbaar bij het Indisch Herinneringscentrum

 

Vanaf deze week is de dvd 'Het jaar 2602, kinderverhalen uit het jappenkamp' te bestellen op de website van het Indisch Herinneringscentrum. Kosten: € 15,00 excl. verzend- en administratiekosten (€ 2,50). 

Overige producten die u bij het Indisch Herinneringscentrum kunt bestellen zijn:

  • Stripboek 'De Terugkeer' (€ 10,-)
  • Fotoboek 'Het Verhaal van Indië' (€ 19,95)
  • Plantages in Nederlands-Indië (€ 12,95)
  • Boek 'Terra Incognita' van Ruud Lapré (€ 15,-)
  • Boek 'Dochter van een kampkind' van Jet Bussemaker (€ 14,95)
  • Boek 'Postkoloniale monumenten in Nederland' van Gert Oostindie/Henk Schulte Nordholt/Fridus Steijlen (€ 19,95)
  • Dvd 'Oorlog in het paradijs' ( € 10,-)
  • Dvd 'Contractpensions. Djangan loepah!' ( € 15,-)

Prijzen excl. verzend- en administratiekosten. Meer informatie over de producten en bestelwijze vindt u op de website van het Indisch Herinneringscentrum.

Colofon

 

U kunt deze nieuwsbrief natuurlijk altijd doorsturen naar familie, vrienden of kennissen die belangstelling hebben voor de activiteiten van het Indisch Herinneringscentrum.

Mocht u de nieuwsbrief niet in goede orde ontvangen, laat het ons dan a.u.b. weten via info@indischherinneringscentrum.nl.

Het volgende nummer verschijnt eind september 2012. In augustus verschijnt de Nieuwsflits met korte berichten.

Bestuur Stichting Indisch Herinneringscentrum Bronbeek: Erry Stoové - Jet Bussemaker - Bing Go - Jan Willem Kelder - Kees Neisingh - Vaya Nijhof-Schippers - Winnie Sorgdrager